Starcie jajek! Chów klatkowy vs wolny wybieg!

Wiele w dzisiejszych czasach dobrego, możemy usłyszeć o jajkach, o ich cennych wartościach odżywczych białku, witaminach i minerałach. Obecnie uznawane są za bardzo zdrowe i stanowią ważny element każdej diety, ale nie zawsze tak było. Przez lata oskarżane były jako źródło złego cholesterolu, na szczęście dzisiaj wiemy już dużo więcej i temat złego tłuszczu w jajkach odszedł w niepamięć, zaś na wokandzie pojawiła się nowa sprawa, chowu kur. Jaki wpływ na jajka ma sposób hodowania kur? Od czego zależą walory estetyczne i smakowe jajek i czy jest to zauważalna różnica? Czyli czy opłaca się kupować droższe jajka z wolnego wybiegu?

Wojna jajek

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Co powinniśmy wiedzieć o jajkach

Wartości odżywcze (L=90kcal: 6g tłuszcz, 7g białko, 0.5g węglowodany)

Jajka jak już wspomnieliśmy w innych artykułach, posiadają całą masę wartościowych składników odżywczych :

  • Białko, w jednej sztuce o rozmiarze m znajduję się około 6 gramów pełnowartościowego, dobrze przyswajalnego białka o niemal idealnych proporcjach aminokwasów (białko w jajku uznawane jest za najlepsze źródło białka)
  • Witaminy, cała gama A,B1,B2,B3,B6,B9,B12, D,E, K
  • Minerały, wapń, żelazo, magnez, fosfor, potas, sód, cynk, selen

 

Co znajdziemy na opakowaniach:

Rozmiar jajek:

  • S-małe (do 53 g.)
  • M – średnie (od 53 do 63 g.)
  • L – duże (od 63 do 73 g.)
  • XL – bardzo duże (powyżej 73 g.)

Rodzaj chowu (na każdym jajku pierwsza liczba)

  • 3 – KLATKOWY – Kury trzymane są w odpowiednio dostosowanych klatkach, ze stałym, optymalnym i ściśle monitorowanym dostępem jedzenia i picia, światła, powietrza, pod stałą kontrolą weterynaryjną, z wysokimi wymogami higienicznymi. Standard chowu klatkowego w UE uwzględnia dobrostan zwierząt, zdefiniowany przez unijnych ekspertów. Od 2012 r. na polskich fermach mogą być stosowane wyłącznie ulepszone klatki: bardziej przestronne (większe i wyższe), wyposażone w grzędę, gniazdo, ściółkę, umożliwiające kurom zachowanie naturalnych odruchów.
  • 2 – ŚCIÓŁKOWY – To tak zwany chów intensywny, podobnie jak system klatkowy. Kury trzymane są w zamkniętym pomieszczeniu w dużych grupach (do 3 tys. kur). Pomieszczenia wyposażone są w gniazda i grzędy, określona część podłogi wypełniona jest ściółką.
  • 1 – WOLNOWYBIEGOWY – Kury trzymane w podobnych warunkach jak w chowie ściółkowym, mają jednak dodatkowo dostęp do ogrodzonego wybiegu.
  • 0 – EKOLOGICZNY – Kury trzymane w podobnych warunkach jak w chowie wolnowybiegowym z tą różnicą, że mają większą powierzchnię użytkową i muszą być odżywiane wyłącznie pokarmem spełniającym normy produkcji ekologicznej.

Na skorupce znaleźć się musi również kod państwa, z którego pochodzi jajko – w przypadku Polski będzie to PL – oraz weterynaryjny numer identyfikacyjny, czyli kod zakładu produkcji.

Wygląda to następująco:

X-YY-ZZZZZZZZ  np.       3-Pl-14284292, co oznacza że jajka są z chowu klatkowego pochodzenia Polskiego.

kury

 

Czy rodzaj chowu ma znaczenie?

Zgodnie z badaniami za skład i jakość jajka odpowiedzialnych jest kilka czynników, pierwszy z nich to czynniki genetyczne czyli rodzaj i pochodzenie kur (najzdrowsze jajka są od kur-zielononóżek, obecnie rzadko stosowanych), sposobie żywienia, warunkom higienicznym, temperaturze, światłu i wieku kury.

 

Wiemy już od czego zależy jakość jaj, a więc który chów jest najlepszy?

Łatwo to określić, porównajmy jajka z chowu klatkowego, wolnego-wybiegu i ekologiczne.

Chów klatkowy (nr 3) Wolny-wybieg (nr 1) Ekologiczne (nr 0)
Sposób żywienia Stały, regularny i pełnowartościowy pokarm by kury mogły znosić jak najwięcej jajek Stały i regularny pokarm (pasza nie musi się różnić od tej stosowanej w chowie klatkowym) Pokarm wyłącznie ekologiczny
Warunki higieniczne Stały system pojenia, system odprowadzania i usuwania odchodów, temperatura dostosowana do znoszenia  jajek, stały pobyt w klatce Stały system pojenia i posiłków, Więcej wolnej przestrzeni możliwość spacerowania po wybiegu, Najwięcej swobody
Wiek kury Kury zostają zabijane i sprzedawane na mięso gdy ich wiek sprawia że znoszą mniej jajek żyją przeciętnie dłużej od tych z chowu klatkowego żyją przeciętnie dłużej od tych z chowu klatkowego,

 

Na tej podstawie łatwo wysnuć wnioski iż chów klatkowy jak i wolnowybiegowy bardzo się od siebie nie różni i rzeczywiście zgodnie z badaniami na podstawie jajek z tych dwóch hodowli ciężko dostrzec różnicę, a jeśli już występuje to na niekorzyść chowu z wolnego-wybiegu. Dlaczego? Ponieważ takie kury częściej chorują, a w ich jajkach znajduje się więcej metali ciężkich i dioksyn (obcują z ptactwem przez co są znacznie bardziej narażone).

Wartość odżywcza jaj w głównej mierze zależy od optymalnego żywienia kur, a nie od systemu ich utrzymania, dlatego jeśli decydujemy się na droższe jajka, wybierajmy te z numerem 0, z chowu ekologicznego, mamy wtedy pewność, że wybieramy jajka karmione ekologiczną paszą.

 

Jak wybierają konsumenci w Polsce?

W Polsce konsumenci zwracają w szczególności uwagę na cenę jajek, w następnej kolejności na ich wielkość i rodzaj chowu, kolor skorupki (im brązowsza barwa  jaja tym dla konsumentów atrakcyjniejsza) co spowodowało w naszym kraju prawie całkowitą eliminację kur znoszących jaja o białej skorupie. Konsumenci często kojarzą brązową barwę skorupy z intensywniejszą barwą żółtka, dlatego też preferują ten typ, jakkolwiek cecha ta nie wpływa ani na wartość odżywczą ani smakową jaj.

 

Ciekawostka

W programie DeFacto został przeprowadzony test w którym na podstawie smaku jajka należało wydedukować z jakiej fermy pochodzi. Wynik był zaskoczeniem również dla prowadzących ponieważ nie udało się prawidłowo wskazać jajka z chowu ekologicznego.

 

Dlaczego więc jajka „naturalne” nam lepiej smakują?

Duże znaczenie tutaj ma przeświadczenie o wyższej jakości jajek ekologicznych, ale nie jest to jedyny powód, wyżej wspomnieliśmy, że smak jajka zależy również od czynników genetycznych czyli rodzaju i pochodzeniu kur, a te są inne w przypadku kur przydomowych a fermowych, dlatego smak może być rzeczywiście inny.

 

Podsumowanie

Bardzo ciężko jednoznacznie określić jakie jajka są najlepsze, ale można śmiało stwierdzić że rodzaj chowu nie ma tutaj większego znaczenia, ani w przypadku walorów estetycznych ani smakowych co potwierdzają liczne badania. Nie oznacza to jednak, że wiejskie jajka są takie same jak te ze sklepu, bowiem różnią się one rasą kur, a to ma spore znaczenie, przy masowej produkcji stosuję się najbardziej wydajne rodzaje kur zaś dla swoich potrzeb rasę kur która poradzi sobie z wykorzystywaniem podstawowych pasz gospodarskich i z żerowaniem na wybiegu.

 

Należy podkreślić, że wszystkie z wyżej wymienionych hodowli znajdują się pod ścisłą kontrolą weterynarza, co nam jako konsumentom daje gwarancję zdrowego produktu.

 

1 Comments

Skomentuj