Dlaczego nie mogę schudnąć? Tarczyca

Dlaczego nie mogę schudnąć? Intensywnie trenuję, a waga stoi, czemu? Praktycznie nic nie jem, a nadal tyje… pomóżcie… W takim przypadku z całą pewnością dostaniemy odpowiedź: źle się odżywiasz, przestań podjadać, zacznij trenować. Ale co jeśli robisz to wszystko, a mimo tego nadal pozbywasz się niechcianych kilogramów bardzo wolno lub praktycznie wcale? Przyczyn takiego stanu rzeczy może być oczywiście bardzo wiele, natomiast tutaj dowiesz się o możliwej jednej z nich, która drastycznie przeszkadza w bitwie o atrakcyjniejszą, szczuplejszą sylwetkę. Mianowicie chodzi o tarczycę, która reguluje cały nasz metabolizm, często przyczyniając się do nadwagi. 

 

Spis treści:

  1. Czym jest tarczyca?
  2. Funkcja Tarczycy.
  3. Problemy z tarczycą, a odchudzanie.
  4. Czemu ma mnie to dotyczyć?
  5. Jak powstają hormony tarczycy.
  6. Z czego powstają hormony tarczycy.
  7. Nadczynność tarczycy.
  8. Nadczynność tarczycy leczenie.
  9. Niedoczynność tarczycy.
  10. Niedoczynność tarczycy leczenie.
  11. Jak się dowiedzieć czy mam problemy z tarczycą?
  12. Jaką dietę stosować (przy niskich poziomach hormonów tarczycy).

 

Czym jest tarczyca?

Tarczyca jest bardzo ważnym  gruczołem znajdującym się na przedniej części szyi pod krtanią. Swoim kształtem może przypominać motylka, waży średnio od 20-50 gramów, jej wielkość i sama waga może u kobiet zależeć od cyklu menstruacyjnego.  Tarczyca składa się  z dwóch płatów, lewego i prawego połączonego ze sobą węziną. Wydziela  hormony tyroksynę (T4) i trójjodotyroninę (T3), a także kalcytoninę.

 

Funkcja Tarczycy

Podstawową funkcją tarczycy jest wytwarzanie hormonów tarczycy zawierających jod, trójjodotyroniny (T3) i tyroksyny (T4) oraz hormonu peptydowego kalcytoniny. T3 jest tak nazwany, ponieważ zawiera trzy atomy jodu na cząsteczkę, a T4 zawiera cztery atomy jodu na cząsteczkę. Obydwa te hormony znacząco wpływają na nasz dosłownie cały organizm, dlatego w dużym uproszczeniu i skrócie,

Wpływają na:

  • tempo metabolizmu,
  • syntezę białek,
  • gospodarkę wapniową, (kalcytonina)
  • apetyt,
  • wchłanianie substancji,
  • merytorykę jelit,
  • zużycie tlenu,
  • temperaturę ciała,
  • aktywność komórek,
  • przepływ krwi,
  • szybkość bicia serca,
  • rozwój intelektualny,
  • popęd płciowy, 
  • sen,
  • procesy myślowe,
  • kondycję psychiczną.

 

Problemy z tarczycą, a odchudzanie.

Badania przedstawione w Journal of Clinical Endocrinology and Metabolism wykazują, że nawet niewielkie dysfunkcję tarczycy w postaci zaniżonych poziomów hormonów tarczycy (niedoczynność), mają ogromne negatywne znaczenie podczas redukcji wagi. Dlaczego? Ponieważ bardzo mocno wpływają na nasz metabolizm, i tak w przypadku niedoczynności nasza przemiana materii spowalnia, a im poziomy hormonów T3 i T4 są niższe tym jest gorzej.

Można to więc śmiało porównać do spalania samochodu, gdy ktoś jeździ autem sportowym pali 15 litrów paliwa, natomiast my przez słaby metabolizm spalimy tylko 6 litrów, co niestety akurat w takim przypadku jest dla nas bardzo niekorzystne. Ponadto niedoczynność tarczycy przez wpływ na węglowodany, a co za tym idzie glukozę przyczynia się do powstania insulinooporności (więcej tutaj). Jak wykazują badania, niski poziom hormonów tarczycy sprawia również, że rośnie poziom greliny (hormon odpowiadający za apetyt) przez co narażeni jesteśmy dodatkowo na kolejnego przeciwnika z którym musimy się zmierzyć, ale to nie wszystko przez niewielki poziom T4 czujemy się zmęczeni, co też utrudnia wykonywanie regularnych treningów. Wszystkie te czynniki najczęściej przyczyniają się do nadwagi, a czasem nawet poważnej otyłości.

Ciezkapraca

 

Czemu ma mnie to dotyczyć?

Jeśli dostrzegasz u siebie pewne symptomy takie jak: utrata włosów, brak motywacji, zmęczenie, utrudnione spalanie kilogramów bądź tycie, być może cierpisz na niedoczynność tarczycy. Nie zamartwiaj się jednak na starcie, można wspomóc tarczycę zupełnie naturalnie, należy wówczas ograniczyć stres, zadbać o dietę bogatą w jod i produkty o niskim indeksie glikemicznym.

Obecnie problemy z tarczycą ma około 10 % populacji w tym zdecydowanie częściej  kobiety.

 

Jak powstają hormony tarczycy?

Głównym hormonem regulującym produkcję trójjodotyroniny (T3) i tyroksyny (T4) jest inny hormon znajdujący się w przednim płacie przysadki mózgowej. Tyreotropina (TSH) to ona daje sygnał do tarczycy by zaczęła działać. Wszystko odbywa się na zasadzie ujemnego sprzężenia zwrotnego, czyli jeśli poziom hormonów tarczycy jest wysoki to poziom TSH maleje, i na odwrót jeśli poziom TSH jest wysoki oznacza to, że poziom T3 i T4 jest obecnie niski. Najlepiej zobrazuje to rycina poniżej.

Tarczyca

 

Z czego powstają hormony tarczycy?

Hormony tarczycy powstają z tyreoglobuliny. Jest to białko hormonalne powstające z komórek pęcherzykowych tarczycy, składa się z tyrozyny (aminokwas białkowy) który wewnątrz komórki reaguje z jodem wytwarzając w ten sposób hormony T4 (tyrozyna+4 atomy jodu), T3 (tyrozyna +3 atomy jodu), T2 i T1. Hormony T3 i T4 zostają uwalniane do krwi, zaś enzymy przekształcają T1 i T2 na cząsteczki nie zawierające jodu, na tej samej zasadzie znaczna ilość T4 przekształcana jest w T3 ( AŻ około 80 % tego hormonu pochodzi z przekształcenia z T4).

Reasumując. Hormony tarczycy tworzone są z tyrozyny  (aminokwas białkowy), która reaguje z jodem w przestrzeni komórek pęcherzykowych, wytwarzając tyroksynę (t4) i trójjodotyroninę (t3).

Trzecim hormonem który wytwarza tarczyca jest znacznie mniej istotna kalcytonina. Reguluję ona poziom wapnia we krwi,  m.in. po przez zmniejszenie uwalniana wapnia z kości. O dokładnej roli tego hormonu dowiesz się w przyszłym artykule.

 

Nadczynność  Tarczycy

Nadmierna produkcja hormonów tarczycy nazywana jest nadczynnością tarczycy, która jest najczęściej wynikiem choroby Gravesa-Basedowa, samotnego gruczolaka tarczycy lub zapalenia. Inną przyczyną mogą być leki  takie jak amiodaronem. Objawami nadczynności tarczycy mogą być bezsenność, drżenie rąk, nerwowość, spadek wagi, osłabienie mięśni.

 

Nadczynność Tarczycy leczenie

Leczenie zazwyczaj obejmuje preparaty które obniżają ilość produkowanych hormonów. Ponadto w ciężkich przypadkach możemy również podjąć się operacji usunięcia tarczycy, sprawi to, że naturalną produkcję tych hormonów będziemy musieli zamienić substytutami hormonów tarczycy w postaci leków (będzie trzeba przyjmować je do końca życia).

 

Niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy pojawia się gdy wartości hormonów T3 i T4 są poniżej normy.

Objawami są: nadmierny przyrost masy ciała, zmęczenie, zaparcia, ciężkie krwawienie miesiączkowe, utrata włosów, nietolerancja na zimno i wolne tętno.

Bardzo częstą przyczyną niedoczynność tarczycy jest niedobór jodu,  choroba autoimmunologiczna , zapalenie tarczycy Hashimoto, usunięcie zabiegowe, pewne leki w tym amyloidoza i sarkaidoza, przyczyny genetyczne. Niektóre z nich, takie jak niedobór jodu czy poporodowe zapalenie tarczycy mogą ustępować.

 

Niedoczynność tarczycy leczenie

Leczenie zazwyczaj opiera się na stosowaniu syntetycznych hormonów tarczycy. Natomiast nie zawsze to jest koniecznością, czasami należy tylko zmienić dietę i uzupełnić niedobory jodu z którego są właśnie wytwarzane hormony tarczycy.

 

Jak się dowiedzieć czy mam problemy z tarczycą?

Przede wszystkim należy udać się do lekarza który da nam skierowanie do endokrynologa. Niestety, ale kolejki są… no cóż bardzo długie, więc na takie badanie można czekać nawet rok. Dopóki się nie zbadamy, a dostrzegamy u siebie problemy występujące u osób cierpiących na problemy z tarczycą, należy w pierwszej kolejności zmienić dietę bo to ona może mieć duży wpływ na tarczycę, warto również zastanowić się co może przyczyniać się do takiego stanu, mogą to być problemy z estrogenem (zbyt wysoki), bądź poziomem stresu (kortyzol) który wpływa niekorzystnie na działanie tarczycy.

dietatarczyca

 

Jaką dietę stosować (przy niskich poziomach hormonów tarczycy)

Wiemy, że hormony tarczycy wytwarzane są z jodu i tyrozyny, więc przede wszystkim należy zadbać o dietę:

  • Bogatą w jod. Świetnym źródłem tego pierwiastka są ryby takie jak mintaj, łosoś makrela, ser gouda.
  • Białko, najlepszym źródłem są jajka, mięso, ryby.
  • Witaminy A, B, C źródłem są jajka, warzywa itp.
  • Unikaj soi, zmniejsza ona wchłanianie jodu z pokarmów.
  • Minerały, w tym selen, żelazo, magnez
  • Kwasy tłuszczowe Omega 3
  • Produkty zawierające niski poziom glikemiczny (znajdziesz tabelkę w artykule o insulinie tu),
  • Oprócz diety należy oczywiście dodać trening który obniży poziom kortyzolu który też ma znaczny wpływ na organizm.

Skomentuj